منبع: hoqouq.com 

چکيده: 
نگاهي به چگونگي ثبت يك شركت در سال هاي اخير سياست هاي اقتصادي كشور در چهارچوب برنامه هاي توسعه اقتصادي به سوي خصوصي سازي گام بر مي دارد و واگذاري فعاليت ها به بخش خصوصي مستلزم آن است كه افراد به تأسيس شركت هاي مختلف مبادرت نمايند و با انجام فعاليت هاي تجاري در نظر گرفته شده باعث كاهش تصدي گري دولت در امور اقتصادي شوند 

نگاهي به چگونگي ثبت يك شركت در سال هاي اخير سياست هاي اقتصادي كشور در چهارچوب برنامه هاي توسعه اقتصادي به سوي خصوصي سازي گام بر مي دارد و واگذاري فعاليت ها به بخش خصوصي مستلزم آن است كه افراد به تأسيس شركت هاي مختلف مبادرت نمايند و با انجام فعاليت هاي تجاري در نظر گرفته شده باعث كاهش تصدي گري دولت در امور اقتصادي شوند اين مهم بر عهده اداره ثبت شركت ها مؤسسات غير تجاري است تا شركت ها با طي مراحل اداري مطابق مقررات و مواد قانوني به ثبت برسند . محبوبه ذوقي سوران ، كارشناس ثبت شركت ها و مؤسسات غير تجاري شركت از زماني تشكيل مي شود كه دو يا چند نفر قصد تشكيل آن را داشته باشند بنابراين قصد و نيت ايشان ملاك تشكيل است اما از نظر مقررات و ضوابط اداري طي نمودن مراحلي چند جهت تأسيس يك شركت يا مؤسسه ضروري است تا اين شركت بر روي كاغذ نوشته شود و در دفاتر اداره ثبت شركت ها ثبت گردد . ماده 20 قانون تجارت انواع شركت هاي تجاري را به هفت قسم تقسيم مي كند1ـ شركت هاي سهامي 2ـ شركت با مسئوليت محدود3 ـ تضامني4 ـ مختلط سهامي 5ـ مختلط غير سهامي 6ـ شركت نسبي7ـ شركت تعاوني توليد و مصرف كه ثبت اين نوع شركت ها در تهران بر عهده اداره ثبت شركت ها و در شهرستان در اداره ثبت مركزي است. مدارك مورد نياز جهت تأسيس شركت : شركت با مسئوليت محدود: مطابق با ماده 27 قانون تجارت شركت با مسئوليت محدود شركتي است كه بين دو يا چند نفر براي امور تجاري تشكيل شده است و هر يك از شركاء بدون اين كه سرمايه به سهام و يا قطعات سهامي تقسيم شده باشد فقط تا ميزان سرمايه خود در شركت مسئول قروض و تعهدات شركت مي باشد. مدارك مورد نياز جهت تأسيس شركت با مسئوليت محدود: الف) دو نسخه تقاضانامه ب)دو نسخه صورت شركتنامه ج) دو نسخه اساسنامه د) دو نسخه صورت جلسه مجمع عمومي و مؤسسين ه) كپي برابر اصل شده شناسنامه مؤسسين و چنانچه هيأت مديره نيز خارج از شركاء باشند كپي برابر اصل شده شناسنامه اعضاء هيأت مديره نيز الزامي است و هر گاه موسسين شركت اشخاص حقوقي باشند آخرين تغييرات مديران و سرمايه شركت كه در روزنامه رسمي درج گرديده است همراه با برگه معرفي نامه نماينده نيز ضميمه مدارك ديگر مي گردد . شركت هاي سهامي عام: مدارك لازم براي ثبت شركتهاي سهامي عام شامل مدارك قبل از پذيره نويسي و مدارك بعد از پذيره نويسي مي باشد. مدارك قبل از پذيره نويسي؛دو نسخه اظهار نامه به انضمام دو نسخه طرح،اساسنامه و دو نسخه اعلاميه پذيره نويسي همراه با كپي مصدق شناسنامه هاي موسسين و گواهي بانكي كه در قانون تجارت تصريح شده است كه مؤسسين 20% از كل سرمايه را تعهد مي نمايند و 35% از 20% را واريز و گواهي بانكي ارائه مي دهند .هر چند مؤسسين مي توانند بيش از 20 % از كل سرمايه را تعهد نمايد ولي نبايد كمتر از آن چه در قانون تجارت قيد شده است باشد. اظهار نامه عينا اظهار نامه شركت ها ي سهامي خاص مي باشد كه بايد تا بند 9 آن كامل شود.بندهاي بعد از آن بعد از پذيره نويسي كامل مي شود حداقل سرمايه نيز 5 ميليون ريال مي باشد . براي اطلاع از مطالب طرح اساسنامه و اعلاميه پذيره نويسي به ماده 8 و 9 قانون تجارت مراجعه نمائيد . مدارك بعد از پذيره نويسي : دو نسخه اظهار نامه كه تمام بندهاي آن كامل شده باشد نام مؤسسين جديد در اظهار نامه وارده توسط تمامي سهامداران امضاء شده باشد،دو نسخه اساسنامه،دو نسخه صورت جسه مجمع عمومي موسسين و هيأت مديره كه كارهايي همانند صورت جلسات شركت هاي سهامي خاص تكميل مي گردد با اين تفاوت كه دو روزنامه كثيرالانتشار براي چاپ آگهي هاي شركت در نظر گرفته مي شود كپي برابر اصل شده مؤسسين و بازرسان همراه با گواهي بانكي مبني بر پرداخت حداقل 35% از كل سرمايه و همچنين صفحات در روزنامه اي كه اعلاميه پذيره نويسي درآن چاپ شده است . مؤسسات غير تجاري : مؤسسات غير تجاري مؤسساتي هستند كه فعاليت تجاري انجام نمي دهند بر طبق ماده 1 آئين نامه اصلاحي ثبت تشكيلات و مؤسسات غير تجاري مقصود كليه تشكيلات و مؤسسات است كه براي مقاصد غير تجاري از قبيل امور علمي و ادبي يا امور خيريه و امثال آن تشكيل مي شود اعم از آنكه مؤسسين و تشكيل دهندگان قصد انتفاع داشته و يا نداشته باشند. مدارك مورد نياز دو نسخه تقاضا نامه همراه با دو نسخه اساسنامه و صورت جلسه مجمع عمومي مؤسسين،كپي مصدق شناسنامه مؤسسين،تقاضانامه حاوي مشخصات نام،موضوع،تابعيت،مركز،اسامي مؤسسين،تاريخ تشكيل مدير،يا مديران اشخاصي كه در مؤسسه حق امضاء دارند،دارائي مؤسسه،آدرس شعبه نام مدير،مديران شعبه مي باشد كه توسط مؤسسين امضاء مي شود. در نسخه اساسنامه كه تمام صفحات آن تمام مؤسسين امضاء مي گردد و در صورت جلسه مجمع عمومي مؤسسين مديران و صاحبان امضاء مجاز تعيين مي گردد مؤسساتي كه فعاليت آنها مشمول بند الف ماده 2 آئين نامه اصلاحي ثبت تشكيلات و مؤسسات غير تجاري شود(ماده 2 بند الف مؤسساتي كه مقصود از تشكيل آن جلب منافع و تقسيم آن بين اعضاء خود نباشد) بر طبق بند ه ماده 6 همان آئين نامه بايد از شهرباني مجوز دريافت نمايد . مراحل اداري : متقاضي پس از آنكه تصميم به ثبت هر يك از انواع شركت را گرفت،به حسابداري اداره مراجعه مي كند و مدارك شركت مورد نظر را خريداري و به ترتيبي كه در فوق اشاره شد،كامل مي كند و تمام مدارك را در داخل يك پوشه پانچ مي كند. متقاضي دوباره به حسابداري مراجعه مي كند و فييش تعيين نام را دريافت و به شعبه بانك ملي اداره كه فقط براي امور ثبتي اختصاص دارد مراجعه و فيش تعيين نام را پرداخت مي نمايد مؤسسات و شركت هاي تعاوني فاقد فيش تعيين نام مي باشند. متقاضي نامهاي درخواستي خود را بر روي برگه اي مي نويسد و بعد پرونده را به كارشناس بررسي كننده پرونده تحويل مي دهد كارشناس پرونده را از نظر محتويات و كامل بودن مدارك چك مي كند و بعد پرونده در اختيار كاربران كامپيوتر قرار مي گيرد . كاربران كامپيوتر تمام محتويات پرونده شامل مشخصات اساسنامه،شركت نامه،تقاضانامه و صورت جلسات را وارد سيستم مي كنند بعد از آنكه محتويات مدارك وارد سيستم شد به متقاضي كه درخواست داده مي شود كه دستيابي به محتويات پرونده در قسمت هاي مختلف اداري از طريق وارد كردن كه درخواست امكان پذير است. متقاضي همراه با پرونده به واحد تعيين نام مراجعه مي كند و كارشناس تعيين نام پس از جستجو در كامپيوتر نام هاي درخواستي متقاضي را جستجو مي كند. به ترتيب اولويت يكي از نام ها را براي او تعيين مي كند در اين قسمت كارشناس پرونده مشخص مي شود و محتويات پرونده از طريق كامپيوتر براي كارشناس تأسيس ارسال مي گردد و همزمان متقاضي نيز با اصل پرونده بر كارشناس مربوطه مراجعه مي نمايد .كارشناس تأسيس همزمان محتويات و مدارك شركت را با توجه به نوع آن چك مي كند علاوه بر آنكه منع قانوني نداشته باشد موظف است تمام محتويات پرونده را نيز در داخل سيستم چك كند. كه مبادا در فعاليت شركت و محتويات غلط املائي داشته باشد رياست اعضاء ميزان سرمايه و سهام و يا سهم شركت با اوراق مغايرت داشته باشد. اگر ايرادات در محتويات داخل سيستم مشاهده شود كارشناس ايرادي مي زند و متقاضي به كار برخورد مراجعه مي كند و كارشناس تعيين نام پس از جستجو در كاميپوتر نام هاي درخواستي متقاضي را جستجو مي كند. به ترتب اولويت يكي از نام ها را براي او تعيين مي كند در اين قسمت كارشناس پرونده مشخص مي شود و محتويات پرونده از طريق كامپيوتر براي كارشناس تأسيس ارسال مي گردد و همزمان متقاضي نيز با اصل پرونده بر كارشناس مربوطه مراجعه مي نمايد. كارشناس تأسيس همزمان محتويات و مدارك شركت را با توجه به نوع آن چك مي كند علاوه بر آنكه منع قانوني نداشته باشد موظف است تمام محتويات پرونده را نيز در داخل سيستم چك كند.كه مبادا در فعاليت شركت و محتويات غلط املائي داشته باشد رياست اعضاء ميزان سرمايه و سهام و يا سهم شركت با اوراق مغايرت داشته باشد. اگر ايرادات در محتويات داخل سيستم مشاهده شود كارشناس ايرادي مي زند و متقاضي به كار برخورد مراجعه مي كند كه نواقص و ايرادات را رفع كند و دوباره براي كارشناسي ارسال نمايد. در اين قسمت است كه اگر نوع شركت سهامي خاص باشد متقاضي براي تهيه گواهي بانكي بايد اقدام كند و اگر سهامي عام باشد كارشناس اجازه پذيره نويسي را صادر مي كند همچنين اگر موضوع فعاليت نيز احتياج به مجوز داشته باشد توسط كارشناس استعلام صادر مي شود . درغير اين صورت مراحل اداري انجام مي گيرد. مراحل اداري موارد فوق منوط به تهيه مدارك و طي شدن مراحل خود را دارد. هر گاه كارشناسي منع قانوني در پرونده ها مشاهده نكرد. آگهي تأسيس را از طريق سيستم صادر مي كند؛« قبل از مكانيزه شدن واحد تأسيس آگهي تأسيس بررسي اوراق خاص توسط كارشناس تهيه مي گرديد.» و آن را تأييد مي كندو متقاضي را به اتاق رئيس اداره براي گرفتن امضاء راهنمايي مي كند. همزمان محتويات پرونده نيز از طريق كامپيوتر براي رئيس اداره ارسال مي شود. بعد از تأييد رئيس محتويات پرونده از طريق سيستم براي كارشناسي عودت داده مي شود. كارشناس يك نسخه از تمام مدارك ثبتي را مهر نسخه اداره مي زند،حق ثبت شركت را نيز با توجه به ميزان سرمايه شركت تعيين مي نمايد را از طريق سيستم صحت مدارك ارسالي را تأييد به حسابداري ارسال مي نمايد در حسابداري حق ثبت،حق الدرج آگهي شركت در روزنامه كثيرالانتشار اخذ مي گردد و محتويات پرونده به قمست ثبت دفاتر مراجعه نمايد مداركي را كه مهر نسخه اداره دارد را در داخل پرونده جداگانه اي همراه با آگهي تأسيس قرار دهد. و به مسؤول ثبت دفاتر تحويل مي دهد در اين قسمت است كه به شركت شماره ثبت داده مي شود مشخصات و محتويات در دفاتر مخصوص ثبت مي شود ذيل دفتر توسط فردي كه مجاز به امضاء آن است امضاء مي شود و آگهي تأسيس در قسمت دبيرخانه مهر و شماره مي شود و يك نسخه از آگهي تأسيس به متقاضي براي درج در روزنامه رسمي داده مي شود و از هر يك از مدارك يك نسخه به متقاضي داده مي شود مهر اداره براي آن زده مي شود و به اين ترتيب شركت به ثبت مي رسد . .....